Wystartowała 51. edycja konkursu Zabytek Zadbany

Zgłoszenia do konkursu „Zabytek Zadbany 2026” przyjmowane będą do 15 lutego. Gala finałowa i wręczenie nagród planowane jest na 31 października.

Obiekty do konkursu mogą zgłaszać: właściciele, posiadacze i zarządcy obiektów zabytkowych wpisanych do rejestru zabytków nieruchomych, którzy wzorowo wywiązują się z obowiązku opieki nad zabytkami, a także Wojewódzcy Konserwatorzy Zabytków, kierownicy delegatur Wojewódzkich Urzędów Ochrony Zabytków oraz konserwatorzy samorządowi.

Oczywiście są też dodatkowe warunki do spełnienia. Zgłaszany obiekt musi być wpisany indywidualnie do rejestru zabytków nieruchomych; wszystkie prace konserwatorskie, badawcze i budowlane przy zabytku powinny być wykonane zgodnie z pozwoleniem właściwego organu ochrony zabytków; prace przy zabytku muszą być zakończone w okresie 5 lat od roku poprzedzającego złożenie wniosku, a przy zgłoszeniu do kategorii specjalnej właściwego użytkowania i stałej opieki nad zabytkiem mogą być zgłoszone obiekty, przy których prowadzono działania, w tym prace pielęgnacyjno-porządkowe, przez co najmniej 10 lat poprzedzających rok złożenia wniosku.

Kategorie konkursowe:

- Utrwalenie wartości zabytkowej obiektu;
- Rewaloryzacja przestrzeni kulturowej i krajobrazu (w tym założenia dworskie i pałacowe);
- Adaptacja obiektów zabytkowych;
- Architektura i budownictwo drewniane;
- Zabytki techniki (w tym budownictwo przemysłowe i inżynieryjne);
- Zabytek dostępny;

- Kategoria specjalna: właściwe użytkowanie i stała opieka nad zabytkiem.

W kategorii specjalnej jury przyznaje nagrodę główną, natomiast w pozostałych - nagrodę i maksymalnie trzy wyróżnienia. Jury ma prawo także przyznać dwie równorzędne nagrody (ex aequo).

Laureaci otrzymają dyplomy oraz tablice z brązu do oznaczenia zabytku, a wyróżnieni - dyplomy
i odpowiednie tablice.

Przypomnijmy, w jublileuszowym konkursie „Zabytek Zadbany 2025”, do grona laureatów i wyróżnionych załapały się trzy podkarpackie obiekty. Kościół filialny Świętego Sebastiana w Kosinie (Parafia Rzymskokatolicka Świętego Stanisława Biskupa w Kosinie) został jednym z laureatów konkursu w kategorii - architektury i budownictwa drewnianego. Z kolei w kategorii zabytków techniki (w tym budownictwo przemysłowe i inżynieryjne) jedną z glównych nagród otrzymała odnowiona Stacja Kańczuga (wraz z otoczeniem - magazynem spedycji i wieżą ciśnień). I wreszcie, w kategorii - utrwalenia wartości zabytkowej obiektu, wyróżnienie otrzymała Kaplica myśliwska Świętego Huberta w Rzeszowie-Miłocinie (Parafia Rzymskokatolicka Świętego Huberta w Rzeszowie).