Będzie widowisko w rocznicę wywózki mieszkańców Jarosławia do Auschwitz

Fot. Pixabay/CC0

Powiat jarosławski, Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Rzeszowie oraz pomysłodawcy, czyli Zespół Szkół Budowlanych i Ogólnokształcących w Jarosławiu i Przemyskie Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej „X D.O.K.”, podpisały ist intencyjny dotyczący upamiętnienia jarosławskich ofiar obozu koncentracyjnego w Auschwitz poprzez widowisko plenerowe, zorganizowane w rocznicę tamtych wydarzeń.

- Ta historia jeszcze jest osadzona w pamięci mieszkańców Jarosławia i całego powiatu. Niestety, ostatni świadkowie umierają i najwyższy czas przekazać pałeczkę tożsamości narodowej młodemu pokoleniu - o idei widowiska opowiada Tadeusz Chrzan, starosta jarosławski – Trzeba znać historię i jasno powiedzieć, że nie było „polskich obozów koncentracyjnych”, że nie było Obozu Oświęcim tylko niemiecki KL Auschwitz.

W pierwszych dniach maja 1940 roku gestapo rozpoczęło aresztowania młodych ludzi, uczniów jarosławskich szkół i członków jarosławskich organizacji konspiracyjnych. Konsekwencją był wywóz uwięzionych pierwszym transportem do KL Auschwitz

- Uczniowie Szkoły Budowlanej w Jarosławiu byli pierwszymi więźniami obozu koncentracyjnego w Auschwitz. Numerem 31. został „oznaczony” Stanisław Ryniak (do numeru 30 byli niemieccy kapo). On i kilku jego kolegów trafiło tam za to, że prowadzili działalność konspiracyjną. Kilku innych tylko za to, że byli Polakami – mówi Jakub Izdebski z rzeszowskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej - Zostali tam wywiezieni prosto ze szkoły w 1940 r., a akcję przeprowadził Franz Schmidt, „kat Jarosławia”, który nigdy nie poniósł za to kary.

Strony porozumienia deklarują zamiar współpracy przy realizacji widowiska historycznego, które ma się odbyć w 77. rocznicę tego wydarzenia

- Młodzieży nie wystarcza już tylko wiedza z podręczników. O wiele skuteczniejszy jest obraz i nawiązanie do konkretnych przykładów. W coraz większym stopniu interesuje ich także regionalna historia i jej przełożenie na dzieje Państwa i Narodu Polskiego - stwierdza starosta jarosławski.

Pierwsze działania odbyły się jeszcze w roku 2016. Wtedy to została przeprowadzona rekonstrukcja aresztowania i wywózki młodych Polaków, stanowiąca kanwę do nakręcenia filmu o tym wydarzeniu przez lokalną telewizję internetową „TwojaTv”. Powstał także pomysł realizacji dużego plenerowego spektaklu - Podczas realizacji widowiska największą grupę będą stanowić wolontariusze, uczniowie Zespołu Szkół Budowlanych i Ogólnokształcących w Jarosławiu – mówi Iwona Zelwach, koordynator zadania ze strony ZSBiO, nauczycielka historii - Teoria często jest niewystarczająca, coraz większą popularność zyskują „żywe lekcje historii”.

Spektakl „Gdy nas zabraknie, to kamienie za nas będą mówić”zostanie wystawiony symbolicznie 2 maja w Dniu Flagi Państwowej, ale także w rocznicę tamtych tragicznych wydarzeń

– Nikt wcześniej nie podjął się realizacji widowiska teatralnego o tej tematyce. Zostanie ono zrealizowane w konwencji „światło-dźwięk” z wykorzystaniem m.in. chóru, orkiestry, scenografii nawiązującej do tamtego okresu, gry rekonstruktorów i uczniów szkoły, wcielającej się w role swoich rówieśników sprzed lat, pod okiem profesjonalnych reżyserów – o założeniach spektaklu opowiada Mirosław Majkowski z X D.O.K. – Chcemy by dla zgromadzonej publiczności była transmisja na telebimach. W widowisku chcemy także wykorzystać fragmenty filmu „Z Jarosławia do Auschwitz” o pierwszym transporcie do KL Auschwitz, już zrealizowanego przez TVP 3 Rzeszów.

Organizatorzy widowiska są otwarci na innych partnerów. Kontakt w tej sprawie możliwy jest poprzez e-mail: k.sawinski@starostwo.jaroslaw.pl